Zielony Ursynów zajmuje w pejzażu Warszawy miejsce szczególne – jest to obszar, w którym nowoczesna metropolia spotyka się z krajobrazem dawnej wsi. W sąsiedztwie nowych osiedli wciąż można odnaleźć domy jednorodzinne, gospodarstwa rolne i rodzinne przedsiębiorstwa, a wraz z nimi – pamięć o czasach, gdy Pyry i Dąbrówka żyły w zupełnie innym rytmie. To właśnie ta wielowymiarowość miejsca będzie jednym z najważniejszych tematów tegorocznego pikniku.
Hasło „Wspieramy lokalnych przedsiębiorców” zwraca uwagę na firmy działające w bezpośrednim sąsiedztwie mieszkańców. Za lokalnym biznesem stoją konkretni ludzie – często sąsiedzi, znajomi - mieszkańcy Zielonego Ursynowa.
Podczas pikniku będzie można poznać lokalnych przedsiębiorców, porozmawiać z nimi i dowiedzieć się, jakie firmy funkcjonują w najbliższym otoczeniu, jakie produkty i usługi znajdują się w ich ofercie. Będzie to również okazja, aby przekonać się, że wiele potrzebnych usług i interesujących produktów znajduje się znacznie bliżej, niż mogłoby się wydawać.
Piknik rozpocznie się od wydarzenia, które szczególnie mocno odwołuje się do lokalnej pamięci. W godzinach od 12 do 14:45 odbędzie się międzypokoleniowa potańcówka z udziałem DJ-a Lenka.
Jej formuła nawiązuje do dawnych zabaw organizowanych w Pyrach – tzw. potańcówek „na dechach”, które gromadziły mieszkańców i były ważnym elementem życia lokalnej społeczności. Taniec był wówczas nie tylko rozrywką - stawał się naturalnym sposobem bycia razem, okazją do rozmowy, poznawania się i budowania sąsiedzkich więzi. Po latach ta tradycja powraca w nowej odsłonie. Tym razem do wspólnej zabawy zaproszeni są wszyscy – dzieci, młodzież, rodzice, dorośli i seniorzy. Muzyka i taniec mają za zadanie połączyć wszystkich bez względu na wiek.
O godzinie 14:45 wydarzenie przeniesie się na plenerową scenę. W programie znalazły się występy młodych wykonawców oraz zespołów reprezentujących różne muzyczne stylistyki. Publiczność zobaczy kolejno: Kingę Straub, Nadię Warmiak, zespół WEZ, KAARIK oraz All That Sound.
Istotnym elementem wydarzenia będzie także przypomnienie kulinarnego dziedzictwa dawnego Zielonego Ursynowa. Organizatorzy postanowili nawiązać do historii Pyr i Dąbrówki oraz dawnych uroczystości odpustowych związanych ze świętem Piotra i Pawła. Uroczystościom tym towarzyszyły niegdyś bufety, podczas których mieszkańcy prezentowali i sprzedawali plony swojej pracy. Współczesnym nawiązaniem do tej tradycji będą bufety przygotowane przez społeczności trzech ursynowskich szkół: Szkoły Podstawowej nr 96, Szkoły Podstawowej nr 100 im. płk. Francesco Nullo oraz Szkoły Podstawowej nr 384 im. Stanisława Staszica.
Niezwykle ważnym i interesującym zarazem punktem programu będzie stoisko „Żywa Historia”. To właśnie tutaj współczesność spotka się z przeszłością w najbardziej bezpośredni sposób.
Mieszkańcy będą mogli obejrzeć stare fotografie i rodzinne albumy oraz porozmawiać o historii Pyr i okolic. Organizatorzy zachęcają również do przynoszenia własnych zdjęć, dokumentów i pamiątek związanych z Zielonym Ursynowem. Każdy taki przedmiot jest bowiem fragmentem większej historii. Fotografia domu, którego już nie ma, rodzinny dokument, obraz dawnej ulicy czy zdjęcie mieszkańców sprzed kilkudziesięciu lat mogą wszystko to pozwoli stworzyć swego rodzaju nieoficjalną kronikę dziejów tego miejsca. Nadrzędnym celem przyświecającym tej inicjatywie nie jest stworzenie wystawy, ale stworzenie wspólnej pamięci miejsca.
Rolnicza tradycja Zielonego Ursynowa jest znacznie starsza niż współczesne osiedla i ulice. Uprawy rolne to coś co zdecydowanie wyróżnia Zielony Ursynów na tle innych dzielnic Warszawy. Podczas pikniku pojawią się lokalni gospodarze, u których mieszkańcy będą mogli zrobić zakupy i porozmawiać z nimi o pracy na roli. W ofercie znaleźć będzie można między innymi ziemniaki, warzywa, a nawet arbuzy uprawiane na Zielonym Ursynowie.
W programie znalazły się również działania poświęcone ekologii. Wodociągi Warszawskie przygotują punkt, w którym uczestnicy będą mogli napić się wody i dowiedzieć się więcej o działalności miejskiej spółki. Z kolei Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w m.st. Warszawie zaprosi na ekologiczne warsztaty „Mini wysypisko” oraz quizy z nagrodami. MPO będzie również odpowiadało za utrzymanie porządku podczas wydarzenia. Ekologiczny wymiar pikniku wpisuje się w szerszą ideę odpowiedzialności za miejsce, w którym żyjemy. Dbałość o najbliższe otoczenie jest bowiem jednym z najbardziej konkretnych przejawów lokalnego zaangażowania.
Piknik będzie również okazją do wsparcia osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej. Podczas wydarzenia prowadzona będzie zbiórka nowych lub znajdujących się w idealnym stanie artykułów dla podopiecznych Warszawskiego Ośrodka Interwencji Kryzysowej przy ul. 6 Sierpnia 1/5. Potrzebne są, między innymi, zeszyty, piórniki, bloki rysunkowe, kredki, farby i flamastry, a także zabawki kontrastowe dla najmłodszych dzieci, zabawki sensoryczne oraz gry i zabawki dla starszych dzieci.
Jednym z najbardziej symbolicznych przedsięwzięć będzie wspólne wykonanie muralu z gliny. Powstanie on z okazji 5. urodzin Stowarzyszenia Zielony Ursynów, a swój udział w jego tworzeniu będzie mógł mieć każdy uczestnik pikniku.
Idea jest prosta, ale niezwykle wymowna. Tak jak wspólne dzieło składa się z wielu pojedynczych elementów, tak społeczność Zielonego Ursynowa jest tworzona przez ludzi – mieszkańców, dzieci, seniorów, szkoły, przedsiębiorców, rolników, organizacje społeczne i lokalne instytucje.
Piknik Zielonego Ursynowa jest wydarzeniem, w którym szczególnie wyraźnie zaciera się granica pomiędzy organizatorem a uczestnikiem. Współtworzą go mieszkańcy, szkoły i Rady Rodziców, lokalni przedsiębiorcy i rolnicy, organizacje społeczne oraz instytucje. I być może właśnie w tym tkwi jego największa wartość. Nie jest to wyłącznie wydarzenie dla lokalnej społeczności. Jest wydarzeniem, które ta społeczność tworzy.
W świecie coraz bardziej anonimowych metropolii takie spotkania mają znaczenie większe, niż mogłoby się wydawać. Przypominają, że dzielnica nie jest jedynie administracyjnym obszarem na mapie, a jest sumą ludzkich historii, codziennych relacji, pamięci i miejsc, które nabierają znaczenia dlatego, że ktoś je pokochał, zamieszkał w nich i uczynił częścią własnego życia.
Piknik Zielonego Ursynowa 2026 odbędzie się 19 września 2026 r. w godzinach 12:00–18:00 na parkingu przy ul. Kostki-Napierskiego w Pyrach.
Rozmawiamy z Marzeną Zientarą, od lat związaną z Zielonym Ursynowem lokalną animatorką i społeczniczką, członkinią Stowarzyszenia Zielony Ursynów, współtwórczynią wielu inicjatyw sąsiedzkich, ekologicznych i integrujących mieszkańców.
KATARZYNA NOWIŃSKA: Kim są lokalni przedsiębiorcy, których będzie można spotkać podczas pikniku ? Czy są wśród nich firmy prowadzone przez rodziny od wielu pokoleń?
MARZENA ZIENTARA: Lokalni przedsiębiorcy to przede wszystkim nasi sąsiedzi. Wielu z nich prowadzi swoje firmy od lat i na co dzień jest częścią naszej lokalnej społeczności. Podczas pikniku spotkamy tych, których działalność można bezpośrednio zaprezentować – będą wśród nich firmy oferujące usługi sportowe, rozrywkowe, edukacyjne czy rękodzielnicze. Nie wszystkie biznesy można jednak pokazać na piknikowym stoisku. Dlatego przedsiębiorcy, których działalność ma inny charakter, wsparli nasze wydarzenie przekazując vouchery na swoje usługi, które będzie można wygrać podczas pikniku. To również piękny sposób na pokazanie mieszkańcom, jak wiele ciekawych firm działa w naszej okolicy. Szczególne miejsce zajmują lokalni rolnicy, którzy co roku są z nami. Na ich stoiskach będzie można zobaczyć i kupić lokalne plony. To niezwykłe, że niektóre z tych gospodarstw istnieją dłużej niż sam Ursynów – są żywą częścią historii tego miejsca i pokazują, jak bardzo zmieniła się nasza okolica.
W tym roku wspierają nas również większe podmioty związane z lokalnym rynkiem – deweloper budujący nowe mieszkania w naszej okolicy oraz centrum handlowe. Pokazuje to, że lokalna społeczność może łączyć różne środowiska i różne skale działalności.
Czy organizatorzy planują stworzyć stałą platformę współpracy między lokalnymi przedsiębiorcami a mieszkańcami, która wykraczałaby poza jeden dzień pikniku?
Jako Stowarzyszenie Zielony Ursynów działamy przez cały rok integrując mieszkańców i aktywizując ich do wspólnych działań. Jednym z naszych ważnych zadań jest upowszechnianie wiedzy na temat działalności różnych firm i osób w naszej dzielnicy. Pomimo faktu, że obecnie wszelkie informacje można znaleźć w Internecie, my dbamy o bezpośrednie kontakty międzyludzkie. Można więc śmiało powiedzieć, że obecnie de facto pełnimy funkcję takiej swego rodzaju platformy. Niemniej jednak rzeczywiście poważnie rozważamy stworzenie takiej profesjonalnej platformy.
Co sprawia , że mieszkańcy tak chętnie angażują się w organizację pikniku?
Idea pikniku Zielonego Ursynowa jest prosta – jest to oddolna inicjatywa organizowana przez lokalnych mieszkańców dla lokalnej społeczności. Celem pikniku jest integracja lokalnej społeczności i dobra zabawa. Oczywiście, my jako Stowarzyszenie Zielonego Ursynowa wykonujemy sporą cześć prac związanych z organizacją wydarzenia. Warto jednak zaznaczyć, że bez zaangażowania szkół, parafii, firm czy osób prywatnych, impreza na taką skalę nie miałaby szans się odbyć. Szkoły podstawowe przygotowują kawiarenki i grilla, na wzór bufetów, które organizowane były na tym terenie za dawnych czasów. Liczne atrakcje przygotowywane wspólnie dla różnych grup wiekowych mają dać okazję do wspólnej zabawy i wzajemnego poznania się. Myślę, że właśnie to poczucie wspólnoty jest takim magnesem, który przyciąga do nas ludzi.
Jakiego rodzaju pamiątki chcieliby państwo, aby mieszkańcy przynosili na stanowisko Żywej Historii? Czy powstanie z nich później większe archiwum Zielonego Ursynowa?
Prosimy o przynoszenie starych zdjęć dokumentujących jak żyło się na tym terenie dawniej. Już parę lat temu mieliśmy podobną inicjatywę. Efektem tamtej inicjatywy była wystawa oraz prelekcje, a część z tamtych zdjęć można nadal oglądać w Miejscu Aktywności Lokalnej przy ul. Kajakowej. Obecnie planujemy pozyskać środki w celu zdygitalizowania zdjęć, gdyż naszym marzeniem jest publikacja w formie albumu.
W jaki sposób przez lata zmieniała się społeczność Zielonego Ursynowa? Czy nowe osiedla i napływ mieszkańców wpływają na charakter tej części dzielnicy?
Duża część naszej społeczności to ludzie, którzy mieszkają tu od pokoleń. Są rodziny, które żyją na tym samym podwórku od czasów powstania styczniowego w 1863 r. Są tacy, którzy sprowadzili się przed drugą wojną światową. Kiedyś małżeństwa były zawierane pomiędzy członkami okolicznych wsi. Nadal żyją wśród nas sąsiedzi, gdzie mąż pochodzi z Grabowa a żona z Jeziorek. Tacy mieszkańcy to skarb. To oni dbają o kultywowanie starych tradycji i pamięci o tym, co było tu przed Ursynowem. Wraz z przybliżaniem się miasta i jego rozwojem wzdłuż ulicy Puławskiej, od kilkudziesięciu lat napływają nowi mieszkańcy. To, że powstały tu nowe osiedla, sklepy i że jest dobra komunikacja sprawia, że ludzie coraz chętniej wybierają Zielony Ursynów jako swoje miejsce na ziemi. Dawne łączy się z nowym i to jest właśnie piękne.
